Wet deregulering beoordeling arbeidsrelaties (Wet DBA)

Per 1 mei 2016 heeft de Wet deregulering beoordeling arbeidsrelaties (Wet DBA) de Verklaring arbeidsrelatie (VAR) vervangen. Met de Wet DBA, die tot doel heeft schijnzelfstandigheid tegen te gaan, zijn zzp’ers en opdrachtgevers samen verantwoordelijk voor de relatie die zij met elkaar hebben. Maar de praktische uitvoering van de wet stuit op problemen en daarom is de handhaving van de wet voorlopig opgeschort tot 1 januari 2020. De regering is van plan de Wet DBA te vervangen door nieuwe wet- en regelgeving.

Nieuwe regelgeving gaat Wet DBA vervangen – In het regeerakkoord 2017 – 2021 (op pagina 25 en 26) schetst de regering de contouren van een nieuwe regeling die de omstreden Wet DBA moet vervangen. Hiermee wil de regering opdrachtgevers van echte zelfstandigen zekerheid bieden dat er geen sprake is van een dienstbetrekking. Het onderdeel ‘gezagsverhouding’ wordt verduidelijkt. Ook moet de nieuwe wet schijnzelfstandigheid voorkomen en moeten de praktische uitvoering en handhaving eenvoudiger zijn dan bij de huidige wetgeving het geval is. Totdat de nieuwe wet er is blijft de Wet DBA van kracht, ook al is handhaving hiervan vooralsnog uitgesteld tot 1 januari 2020 (tenzij sprake is van misbruik).

Wet DBA voorlopig nog van kracht

Totdat de nieuwe regelgeving is ingevoerd, blijft de Wet DBA van kracht. De kern van deze wet is dat zowel opdrachtgevers als zzp’ers verantwoordelijk zijn voor de relatie die zij met elkaar aangaan. Samen moeten zij bepalen of sprake is van loondienst. Als er onduidelijkheid is over de relatie tussen de opdrachtgever en de zzp’er, kunnen zij samenwerken volgens een modelovereenkomst. De fiscus heeft een aantal modelovereenkomsten ontwikkeld waarin staat beschreven hoe de werkrelatie eruit moet zien, zodat er geen dienstbetrekking tussen de zzp’er en de opdrachtgever ontstaat. Deze modelovereenkomsten bieden op voorhand zekerheid over de gevolgen voor loonheffing. Werken opdrachtgever en zzp’er samen volgens zo’n modelovereenkomst, dan is de zzp’er niet verzekerd voor de werknemersverzekeringen (WW, ZW en WIA) en hoeft de opdrachtgever geen loonheffingen in te houden en af te dragen.

Voorbeeld- en modelovereenkomsten en meer informatie over de Wet DBA, zijn te vinden op Belastingdienst.nl.

voorbeeldovereenkomsten

De Belastingdienst kan ook overeenkomsten beoordelen van belangenorganisaties van opdrachtgevers en van opdrachtnemers en van individuele opdrachtgevers, individuele opdrachtnemers of hun intermediairs.

Meer informatie vindt u in de Kamerbrief en het bijbehorende persbericht van de Rijksoverheid van 9 februari 2018.

handhaving

Bij ernstige gevallen van kwaadwillendheid handhaaft de Belastingdienst de Wet DBA wel. Dat blijft zo. Per 1 juli 2018 richt de handhaving zich niet langer alleen op de ernstigste gevallen, maar alle gevallen van kwaadwillendheid.
De Belastingdienst moet dan kunnen bewijzen dat sprake is van de volgende drie criteria:

  1. Er is sprake van een (fictieve) dienstbetrekking.
  2. Er is sprake van evidente schijnzelfstandigheid.
  3. Er is sprake van opzettelijke schijnzelfstandigheid.